Macaristan Dışişleri ve Ticaret Bakanı Péter Szijjártó, Macar petrol şirketi MOL’un, Birleşik Arap Emirlikleri’nin devlet petrol şirketi ADNOC ile Sırbistan Petrol Endüstrisi (NIS) ile bağlantılı bir iş birliği konusunda yoğun müzakereler yürüttüğünü açıkladı. Açıklamalar cuma günü Sırp medyasında yer aldı.
Szijjártó, Sırbistan’ın NIS’teki hisselerini artırma niyetine ilişkin olarak bunun matematiksel olarak mümkün olduğunu, ancak sürecin ayrıntılarına ilişkin kararların tamamen MOL’un yetkisinde olacağını söyledi.
Szijjártó, Sırbistan Radyo Televizyonu’na (RTS) yaptığı açıklamada, MOL’un önümüzdeki bir ila üç gün içinde, Rus enerji şirketi Gazpromneft ile NIS’teki çoğunluk hissesinin satın alınmasına yönelik kritik bir anlaşmaya varmasının gerçekçi bir ihtimal olduğunu belirtti. Görüşmelerin hızlı bir şekilde ilerlediğini vurguladı.
Macaristan’ın MOL’a diplomatik destek verdiğini ifade eden Szijjártó, böyle bir satın almanın gerçekleşmesi hâlinde Macaristan, Slovakya ve Sırbistan petrol piyasalarının entegre şekilde çalışabileceğini, bunun da bölgenin enerji güvenliğini önemli ölçüde artıracağını söyledi.
Pançevo Rafinerisi Kilit Rol Oynayacak
Szijjártó, bu süreçte Pançevo Rafinerisi’nin, Bratislava ve Macaristan’daki rafinerilerle birlikte kilit bir role sahip olacağını belirterek, rafinerinin kapatılacağına dair iddiaları asılsız olarak nitelendirdi.
Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vučić’in, devletin NIS’teki payını yüzde 5 artırmak istediğine dair açıklamasını da değerlendiren Szijjártó, MOL açısından çoğunluk hissesinin korunmasının en önemli unsur olduğunu ve bu nedenle böyle bir değişikliğin mümkün olduğunu ifade etti.
Macaristan–Sırbistan Arasında Yeni Petrol Boru Hattı Planı
Macaristan ile Sırbistan arasında yeni bir petrol boru hattı inşa edilmesine yönelik planlara da değinen Szijjártó, arz güzergâhlarının çeşitlendirilmesinin enerji güvenliği açısından hayati öneme sahip olduğunu söyledi. Macaristan’ın bu projeyi güçlü şekilde desteklediğini belirten Bakan, boru hattına öncelikli statü kazandıracak bir hükümetler arası anlaşmanın imzalanmasının kararlaştırıldığını ve projenin 2028 yılına kadar tamamlanmasının hedeflendiğini aktardı.
Ayrıca Macaristan ile Voyvodina arasında petrol ürünlerinin taşınmasına yönelik bir ürün boru hattı inşa edilmesinin de gündemde olduğunu, bunun iki ülkenin enerji istikrarına ek katkı sağlayacağını dile getirdi.
AB Enerji Politikalarına Eleştiri
Avrupa Birliği’nin enerji politikasını da eleştiren Szijjártó, enerjinin ideolojik bir mesele olarak ele alınmasının ciddi bir hata olduğunu savundu. Enerji arzının, siyasi ya da ideolojik kriterlerden bağımsız olarak yalnızca güvenilirlik ve fiyat temelinde değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
NIS’in Mevcut Ortaklık Yapısı ve Yaptırımlar
Sırbistan hâlihazırda NIS’in yaklaşık yüzde 30’una sahipken, Rus ortak yüzde 56’dan fazla hisseye, geri kalan pay ise küçük hissedarlara ait. ABD, ekim ayı başında Rusya’nın çoğunluk hissesi nedeniyle NIS’e yaptırım uygulamış, bunun ardından Pançevo Rafinerisi, ham petrol tedarikinin kesilmesi nedeniyle faaliyetlerini geçici olarak durdurmuştu.
ABD Hazine Bakanlığı ise aralık ayı sonunda özel bir lisans vererek NIS’in 23 Ocak 2026’ya kadar operasyonlarını sürdürmesine izin verdi.
