Kedi Mirza, Saraybosna’daki “Şeyh Muhamed ef. Hadžijamaković” İlkokulunda beş yılı aşkın süredir yaşayan özel bir “okul arkadaşı”.
Okula kayıtlı değil ama herkes onu tanıyor: öğrenciler, öğretmenler, görevliler ve mahalle sakinleri. Okul zili çalar çalmaz çocuklar koridorlara çıkıyor ve Mirza ilginin odağı haline geliyor – onunla oynuyor, seviyor ve ders aralarındaki kısa molaları birlikte paylaşıyorlar.
Mirza, COVID-19 pandemisi döneminde okula getirildi. Temizlik görevlisi Sabiha teyze onu bulup, en azından geçici olarak besleyip korumak için okulun önüne getirdi. Ancak bu “geçici” durum kalıcı oldu.
“Biraz güçlenince kendi yoluna gideceğini düşündük, her kedi gibi. Ama kaldı ve buraya uyum sağladı,” diyor okul müdürü Emina Hrnjić, Anadolu’ya verdiği röportajda.
Pandemi sırasında dersler çevrim içiyken ve okulda öğrenci yokken, Mirza’ya çalışanlar baktı. Çocuklar okula döndüğünde ise Mirza artık onların da sorumluluğu oldu.
Bugün Mirza’nın okulun önünde bir kulübesi var. İlk kulübeyi okul görevlileri yaptı, öğrenciler boyadı. Okul binasındaki çalışmalar sırasında zarar görünce, İngilizce ve Boşnakça öğretmenleri ona yeni bir kulübe aldı; Mirza şimdi orada kalıyor.
Duygusal destek ve sorumluluk bilinci
“Bazen okula da giriyor; çocuklarla oynuyor, ısınıyor ama dışarıda da dolaşıyor. Bazen sınıfta arka sıralardan birinde uzanıp dersi ‘izliyor’. Biyoloji öğretmeni, uygun bir konu olduğunda onu derste bile kullanıyor. Çok sevecen ve çocukları çok seviyor,” diye anlatıyor Hrnjić.
Hrnjić’e göre Mirza’nın varlığı, çocukların psikolojik gelişimi için de önemli; onlara sakinlik ve destek hissi veriyor.
“Üzgün olduklarında ya da bir sorun yaşadıklarında, bir hayvanla temas kurmak çok şey ifade ediyor.”
Mirza, duygusal desteğin yanı sıra çocuklara sorumluluk da öğretiyor. Okulda yıllardır öğrencilerin onun için mama getirdiği bir kutu bulunuyor. Ona bakıyor, koruyor ve onu topluluğun bir parçası olarak görüyorlar.
“Ona karşı sorumluluk geliştiriyor ve onu koruyorlar. Bu, Mirza’nın onları sakinleştirdiği duygusal yönün yanı sıra çok önemli,” diyor Hrnjić.
Mahalle sakinleri de Mirza’yı besliyor – bir beyefendi her hafta sonu düzenli olarak geliyor, komşular da destek oluyor. Okulda söylenenlere göre Mirza, Saraybosna’nın eski kesimindeki Hrid mahallesinin kedisi sayılıyor.
“Kulübesi okulun önünde ve biz ona bakıyoruz ama aynı zamanda tüm komşuların ve iyi insanların da sorumluluğu,” diye ekliyor Hrnjić.
“Mirza bizim gülümseme sebebimiz”
Adını, artık mezun olmuş olan büyük sınıf öğrencileri vermiş. O dönemde okulda Mirza isminde bir öğrenci olmadığı için bu ismi seçmişler.
“O bizim okul kedimiz. Hepimiz onu seviyoruz, okşuyoruz ve kolluyoruz. En iyi arkadaşımız,” diyor dokuzuncu sınıf öğrencisi Esma Ghanomeh.
“Kimsenin bize öğretemeyeceği dersleri öğretiyor. Bir evcil hayvanla kurulan iyilik ve dostluk çok özel. O bizim gülümseme sebebimiz. Sabah erken kalkıp okula geliyoruz ama onun okulun önünde olması bile gülmemize yetiyor,” diye ekliyor, “en iyi arkadaşıyla” oynarken.
Mirza’nın belki bir öğrenci karnesi yok, ama çok daha değerlisi var: çocukların ve yetişkinlerin kalbinde bir yer ve gerçek, tüylü bir “okul arkadaşı” olma unvanı.
