Kuzey Makedonya Tabipler Odası, Avrupa’daki doktor birlikleri ve Kuzey Makedonya Sağlık Bakanlığı ile birlikte 12 Mart Sağlık Çalışanlarına Yönelik Şiddete Karşı Avrupa Farkındalık Günü kapsamında sağlık çalışanlarına yönelik şiddete dikkat çekti. Yetkililer, sağlık sistemini ve toplumu giderek daha fazla etkileyen bu sorunu “sessiz bir pandemi” olarak nitelendirdi.
Tabipler Odası Başkanı Kalina Grivçeva Stardelova, bir doktora yönelik sözlü, fiziksel ya da sosyal medya üzerinden yapılan saldırının yalnızca bireyi değil, tüm sağlık sistemini ve yardım bekleyen hastaları etkilediğini vurguladı.
“Biz doktorlar sizin düşmanınız değiliz. Tam tersine doktor, farklı koşullar altında hastanın hayatı için mücadele eden kişidir. Şiddet ve saldırganlık, sağlık sistemindeki eksikliklerin çözümü değildir.” dedi.
Doktorların büyük bölümü şiddetle karşılaşıyor
Tabip Odası verilerine göre ülkedeki doktorların yüzde 70’inden fazlası iş yerinde şiddetle karşılaştı. Yapılan anketlerde doktorların yüzde 78’inin herhangi bir şiddet türüne maruz kaldığı, bunların yüzde 80’inin sözlü, yüzde 6,8’inin ise fiziksel şiddet olduğu belirlendi.
2023 yılında yapılan yasal değişikliklerle sağlık çalışanlarına saldırı, kamu görevlisine saldırı kapsamında değerlendirilse de beklenen sonuçların alınamadığı belirtiliyor. Bunun en önemli nedenlerinden biri, saldırıların yaklaşık yüzde 70’inin karmaşık prosedürler veya doktorların bunu mesleğin bir parçası olarak görmesi nedeniyle bildirilmemesi.
Kuzey Makedonya İçişleri Bakanlığı verilerine göre geçen yıl sağlık çalışanına saldırı suçundan iki ceza davası açıldı ve üç kişi hakkında işlem yapıldı. Olaylardan biri Üsküp’te iki kişi tarafından gerçekleştirilirken, diğer olay İştip’te meydana geldi.
Psikolojik etkiler ve meslekten uzaklaşma riski
Tabip Odası İcra Kurulu üyesi ve psikiyatrist Kardi Hacihamza, sağlık çalışanlarına yönelik şiddetin ciddi psikolojik sonuçlara yol açtığını belirtti.
Hacihamza, bu tür saldırıların doktorlarda stres, anksiyete ve tükenmişlik sendromuna neden olduğunu, bunun da birçok sağlık çalışanının mesleği bırakmayı ya da yurt dışına gitmeyi düşünmesine yol açtığını ifade etti. Bu durumun sağlık sistemini daha da zayıflattığını söyledi.
Güvenlik önlemleri ve iletişim çağrısı
Tabipler Odası, sağlık kurumlarında güvenlik önlemlerinin artırılması gerektiğini belirterek şu adımların önemine dikkat çekti:
Hastanelerde daha fazla güvenlik görevlisi bulunması
Kamera ve video gözetim sistemlerinin kurulması
Şiddet durumlarında uygulanacak açık müdahale protokollerinin oluşturulması
Ayrıca doktorlar ile hastalar arasındaki iletişimin güçlendirilmesi gerektiği vurgulandı. Hastaların sağlık durumları ve tedavi süreçleri hakkında daha iyi bilgilendirilmesinin, güvensizlik ve gerginliği azaltabileceği ifade edildi.
Tabip Odası, kurumların her şiddet olayını hızlı şekilde çözmesi gerektiğini belirtirken, doktorlara yönelik dijital linç girişimlerinin de durdurulması çağrısında bulundu.
Başkan Stardelova, doktorlara tüm saldırıları polis ve Tabip Odası’na bildirmeleri çağrısı yaparak, “Ancak uygun yaptırımlar uygulanırsa şiddetin kabul edilebilir bir tepki olmadığı mesajı verilebilir.” dedi.
Ayrıca hem doktorların iletişim becerilerinin geliştirilmesi hem de toplumda sağlık çalışanlarına saygıyı artıracak kamu bilgilendirme kampanyalarının düzenlenmesi gerektiği vurgulandı.
