Bosna Hersek’te Poljice, Drača, Ratina ve Banjina köylerinde neredeyse tüm nüfus göç etti. Elektrik olmaması nedeniyle temel yaşam koşulları sağlanamadığı için köyler büyük ölçüde boşaldı.
Poljice’de 2015 yılında geri döndüğünden bu yana bu şartlar altında yaşamını sürdüren tek kişi ise Esad Bećirević.
Bećirević geceleri sobanın başında, yanan odunların sesi eşliğinde uykuya dalıyor. Ancak sabahları ilk işi doğuya bakan penceresini açıp hava durumunu kontrol etmek oluyor. Çünkü yağmurlu, kapalı ya da sisli hava, evinin önündeki güneş panelinin aküyü şarj edecek kadar elektrik üretmemesi anlamına geliyor. Bu da en temel ihtiyaçlar için bile elektriksiz kalması demek.
“Elektriğim sadece aydınlatma ve telefon şarjı için var, o da havaya bağlı. Sis varsa, hava kötüyse, bulutluysa endişelenmek zorundasın; telefonsuz, iletişimsiz kalıyorsun. O zaman ‘yaşıyor mu, yaşamıyor mu’ diye soruluyor. Kolay değil. Başlangıç özellikle zordu. Aküyü şarj etmek için elektriğin olduğu Jeleč’e taşımak zorundaydım. Sonra mum ışığına alışmak zorunda kaldım” dedi Bećirević, BIR televizyonuna yaptığı açıklamada.
Yıllar boyunca köye elektrik getirileceğine dair birçok söz verildiğini ancak hiçbirinin tutulmadığını söyleyen Bećirević, yetkililere defalarca başvurduklarını belirtti.
“Başvurduk, talep ettik, rica ettik. Ama ne anlayış var ne de duyarlılık. Gözleri var ama görmüyorlar, kulakları var ama duymuyorlar. Mülteciler ve Yerinden Edilmiş Kişiler Bakanlığı’na da başvurduk. Bizi geri dönmeye teşvik ettiler. Biz de döndük ama verilen sözlerin hiçbiri tutulmadı” diye konuştu.
Bećirević, zamanla Poljice’deki tüm sakinlerin köyü terk ettiğini, artık sadece yaz aylarında geldiklerini söyledi. Aynı durumun üç komşu köy için de geçerli olduğunu ifade etti.
Bosna Hersek’e yönelik savaş öncesinde bu köylerin tamamında elektrik bulunduğunu hatırlatan Bećirević, savaşın ardından 34 evin yeniden inşa edildiğini, yaklaşık on kişinin bir süre burada yaşadığını ancak elektrifikasyonun sağlanmaması nedeniyle hepsinin yeniden göç ettiğini aktardı.
Bugün geriye, önlerinde birer güneş paneli bulunan boş evler kaldı. Bu paneller ise sürdürülebilir geri dönüş hayallerinin sessiz birer sembolü olarak duruyor.
