Orta Doğu’daki gerilim, 2026 yaz turizm sezonu öncesinde hem küresel ölçekte hem de Kuzey Makedonya’da sektörde belirsizlik yarattı.
Sektör temsilcileri, uçak biletlerinde artış, düzensiz uçuşlar ve son anda belirlenen tur fiyatlarının bu yazın temel özellikleri olabileceğini belirtiyor.
Turizm ve Otelcilik Odası yetkililerinden Arkan Kerim, şu ana kadar ciddi iptaller yaşanmadığını ancak vatandaşların tatil planları konusunda tereddütlü davrandığını söyledi. Kerim, mevcut durumun psikolojik etkisine dikkat çekerek, birçok kişinin rezervasyon kararını ertelediğini ifade etti.
Üsküp’teki turizm uzmanı Ljupço Yanevski ise Kuzey Makedonya açısından hava yolu bağlantılarındaki sorunların daha fazla hissedileceğini belirtti. Yanevski, özellikle İsrailli turist sayısında charter uçuşlardaki aksaklıklar nedeniyle %20-30 düşüş beklendiğini vurguladı ve 2026’nın turizm sektörü için “belirsiz bir yıl” olacağını dile getirdi.
Uzmanlara göre Orta Doğu’daki krizin küresel turizme etkisi 60 ila 80 milyar dolar arasında olabilir. Ancak turizm hareketliliğinin tamamen durmayacağı, daha çok yön değiştireceği ifade ediliyor. Bu kapsamda Akdeniz ülkeleri ve Avrupa destinasyonlarının görece avantajlı olabileceği belirtiliyor.
Öte yandan enerji krizi de sektörü doğrudan etkiliyor. Uçak yakıtı (kerosen) fiyatlarındaki artış nedeniyle bilet fiyatlarının %20 ila %40 oranında yükselmesi beklenirken, uçuş programlarında aksaklıklar yaşanabileceği ve tur operatörlerinin uzun vadeli fiyat belirlemekte zorlanacağı ifade ediliyor. Bu durum, turistlerin tatil paketlerinin fiyatını son ana kadar bilememesine yol açabilir.
Sektör temsilcileri, Avrupa’da jet yakıtı tedarikine ilişkin ciddi riskler bulunduğuna dikkat çekiyor. Mevcut rezervlerin birçok ülkede mayıs ayının ikinci veya üçüncü haftasında tükenebileceği, kriz uzarsa 30 günden fazla dayanmanın zor olacağı belirtiliyor. Avrupa’nın yıllık uçak yakıtı ihtiyacının yaklaşık %43’ünü Basra Körfezi’nden ithal etmesi, bölgedeki gelişmelerin etkisini daha da artırıyor.
Kerim, Avrupa pazarının Kuzey Makedonya turizmi için kritik olduğunu vurgulayarak, alternatif yakıt tedarik kanallarının bulunmasının büyük önem taşıdığını söyledi. Sektör temsilcileri ise önümüzdeki haftalarda yaşanacak gelişmelerin yaz sezonunun seyrini belirleyeceğini ifade ediyor.
