СРЕБРЕНИЦА (АА) – Во рамките на одбележувањето на 31-годишнината од геноцидот врз Бошњаците во „безбедната зона“ на Обединетите нации (ОН) во Сребреница во јули 1995 година, преживеаните од геноцидот и овој 13 јули ги посетуваат местата на масовно погубување каде што се убиени нивните најблиски. ( Muhamed Madar – Агенција Анадолија )
Temmuz 1995’te Srebrenitsa’da, Birleşmiş Milletler’in “güvenli bölgesi”nde Boşnaklara karşı işlenen Srebrenitsa Soykırımı’nın 31. yılı kapsamında, hayatta kalanlar bu yıl da 13 Temmuz’da yakınlarının katledildiği toplu infaz yerlerini ziyaret etti.
Soykırımdan kurtulanlar, kurban ailelerinin temsilcileri ve dernek üyeleri, Srebrenitsa’daki Çarşı Camii’nden hareket ederek Temel Mahkeme binasına yürüdü. Burada çiçek bırakıp Fatiha okuyarak kurbanları andılar. Ardından eski polis karakolu, Potoçari’deki “beyaz ev”, elektrik iletim binası ve Budak bölgeleri ziyaret edildi.
“Potoçari’deki ‘beyaz ev’de erkekler ve çocuklar ayrıldı. Burada işkence gördüler ve daha sonra öldürüldüler. Bu olaylara ilişkin Lahey’de tanıklık edenler var,” diyen Munira Subašić, Srebrenitsa ve Jepa Anneleri Derneği Başkanı olarak yaşananları hatırlattı.
Ziyaretçiler daha sonra Budak’taki ikincil toplu mezarı gördü. Burada 45 kurbanın kimliği tespit edilmişti. “Oğlum Sead’ın bedenine ait parçalar bu mezarda bulundu,” diyen Bajro Halilović, acısını dile getirdi.
Heyet, ayrıca Kravica’daki eski tarım kooperatifini ziyaret etti. Hayatta kalanların Uluslararası Ceza Mahkemesi Yugoslavya için’deki ifadelerine göre burada 1.300’den fazla Boşnak erkek ve çocuk öldürüldü.
“Biz yaşadığımız sürece tanıklık edeceğiz. Bizden sonra torunlarımız da anlatacak. Oğlum burada öldürüldü, sadece iki kemiğini bulabildim,” sözleriyle Subašić, yaşanan vahşeti bir kez daha dile getirdi.
Program kapsamında Nova Kasaba’daki stadyum da ziyaret edildi. Burada 1995 yazında Boşnakların esir alındığı ve infaz edildiği belirtildi. Sonraki günlerde Orahovac, Branjevo ve Petkovci’deki infaz alanlarının da ziyaret edilmesi planlanıyor.
17 Temmuz’da ise hayatta kalanların, Trnovo’da “Škorpioni” birimi tarafından gerçekleştirilen infazların yapıldığı yeri ziyaret etmesi bekleniyor.
11 Temmuz’da Srebrenitsa-Potoçari Anıt Mezarlığı’nda düzenlenen cenaze töreninde, yaşları 20 ile 56 arasında değişen 10 kurban toprağa verildi.
Bugüne kadar Potoçari’de 6.782 soykırım kurbanı defnedilirken, 250 kurban ailelerin isteğiyle farklı mezarlıklara gömüldü. Bosna Hersek Kayıp Kişiler Enstitüsü ise hâlen yaklaşık 900 kurbanı aramaya devam ediyor.
Srebrenitsa’nın 11 Temmuz 1995’te düşmesinin ardından, Republika Srpska Ordusu birlikleri ve destekçileri 8.000’den fazla Boşnak erkeği sistematik şekilde katletti.
2007 yılında Uluslararası Adalet Divanı, Srebrenitsa’da yaşananların soykırım olduğuna hükmetti. Ayrıca Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi, Bosna Hersek Mahkemesi ve bölgedeki diğer mahkemeler bugüne kadar 54 kişiyi toplam 781 yıl hapis ve 5 müebbet cezasına çarptırdı. Bu kapsamda Radovan Karadžić ve Ratko Mladić da müebbet hapis cezasına mahkûm edildi.
