Soykırım kurbanları ve hayatta kalanları temsil eden dernekler, Uluslararası Ceza Mahkemeleri Rezidüel Mekanizması’na, hükümlü savaş suçlusu Ratko Mladić’in erken ya da geçici tahliye talebine ilişkin yanıt göndererek bu talebe “en sert şekilde karşı çıktıklarını” bildirdi.
Dernekler, Mekanizma Başkanı Graciela Gatti Santana’ya hitaben yaptıkları ortak açıklamada, savunmanın Mladić’in serbest bırakılması yönündeki girişimlerinin yeni olmadığını ve benzer taleplerin geçmişte de reddedildiğini hatırlattı.
Açıklamada, son başvurunun sözde insani gerekçelere dayandığı, ancak alternatif olarak hem geçici hem de erken tahliye talep edilmesinin bunun bir “hukuki taktik” olduğunu gösterdiği ifade edildi.
Dernekler ayrıca, Mladić’in Sırbistan’da tedavi edilmesinin daha uygun olacağı yönündeki iddiaları da reddederek, Mekanizma’nın uluslararası denetim altındaki tutuklulara yüksek standartlarda sağlık hizmeti sağlama yükümlülüğü bulunduğunu vurguladı.
Açıklamada, Mladić’in soykırım, insanlığa karşı suçlar ve savaş suçlarından kesin olarak mahkûm edildiği hatırlatılarak, ömür boyu hapis cezasının “binlerce kurban ve aileleri için asgari adalet” olduğu belirtildi.
“Hayatta kalanlar için bu tür talepler, yaraların yeniden açılması ve sorumluluğun hafifletilmeye çalışılması anlamına geliyor,” denilen açıklamada, olası bir tahliyenin hem mahkeme kararlarının kesinliğini zedeleyeceği hem de mağdurları yeniden travmatize edeceği uyarısında bulunuldu.
Dernek temsilcileri, birçok ailenin savaşın fiziksel ve psikolojik sonuçlarıyla hâlâ yaşadığını belirterek, “zaman aşımı olmayan suçlar için erken bir son yoktur” mesajını verdi.
Söz konusu yanıt; Soykırım Mağdurları ve Tanıkları Derneği, “Srebrenitsa ve Jepa Enklavı Anneleri” Hareketi, “Podrinje Kadınları”, “Srebrenitsa Anneleri” ve “Srebrenitsa Kadınları” dernekleri tarafından ortaklaşa gönderildi.
Daha önce Graciela Gatti Santana, Mladić’in sağlık durumunun değerlendirilmesi amacıyla bağımsız bir tıbbi inceleme yapılmasına karar vermişti.
Nenad Vujić ise geçen hafta başında, Lahey’de tutuklu bulunduğu hastanede Mladić’i ziyaret ederek, Sırbistan hükümetinin garantisini sunup serbest bırakılarak tedavi görmesini talep etmişti.
Uluslararası Ceza Mahkemeleri Rezidüel Mekanizması, Temmuz ayında Mladić’in aile üyesinin cenazesine katılmak için yaptığı yedi günlük geçici izin talebini de reddetmişti.
Eski Bosnalı Sırp ordusu komutanı olan Ratko Mladić, 2017 yılında Lahey’deki mahkemede ömür boyu hapis cezasına çarptırılmış, bu ceza 2021’de kesinleşmişti. Mladić, soykırım (iki suçlama), insanlığa karşı suçlar (beş suçlama) ve savaş suçları (dört suçlama) kapsamında suçlu bulunmuştu.
Yaklaşık 16 yıl firari olan Mladić, 2011 yılında Sırbistan’da yakalanmıştı.
