Kuzey Makedonya Başbakanı Hristijan Mickoski, ABD’nin ülkesini bölgede yakın bir ortak olarak gördüğünü belirterek, Washington ile enerji, altyapı ve yüksek teknoloji alanlarında büyük yatırımlar üzerinde görüşmeler yürüttüklerini söyledi.
ABD’ye gerçekleştirdiği çalışma ziyareti kapsamında Washington’da MIA’ya konuşan Mickoski, ABD ile stratejik ortaklığın güçlendirilmesi amacıyla kongre üyeleri, düşünce kuruluşları ve finans kuruluşlarıyla görüşmeler gerçekleştirdiklerini belirtti.
Mickoski, “Beni memnun eden, ABD’nin ve Başkan Trump yönetiminin Makedonya’yı ve bu hükümeti yalnızca bölgede değil, Avrupa’da da yakın bir dost olarak görmesidir. NATO’nun yanı sıra ekonomi ve potansiyel Amerikan yatırımları konusunda da desteklerinin değişmediğini görüyoruz” dedi.
ABD Uluslararası Kalkınma Finansmanı Kurumu (DFC) ile yapılan görüşmelere değinen Mickoski, kurumun yaklaşık 200 milyar dolarlık finansman portföyüne sahip olduğunu söyledi. Čebren ve Galište projelerinin olası finansmanının yanı sıra altyapı, enerji ve veri merkezi yatırımlarının ele alındığını belirtti.
Mickoski, enerji alanındaki en önemli projelerden birinin Yunanistan’daki Dedeağaç LNG terminalini Kuzey Makedonya üzerinden Orta Avrupa’ya bağlayacak doğal gaz altyapısı olduğunu söyledi.
Planlanan hattın çift yönlü olacağını belirten Mickoski, kapasitenin yaklaşık 3 milyar metreküp, basıncın artırılması halinde ise 6 milyar metreküpe kadar çıkabileceğini ifade etti.
Kuzey Makedonya’nın aynı zamanda Sırbistan ile kuzey doğal gaz interkonnektörünü tamamlamayı hedeflediğini belirten Mickoski, iki projenin 2028 yılı sonuna kadar tamamlanması halinde ülkenin bölgesel enerji güzergâhındaki konumunun önemli ölçüde değişeceğini savundu.
Mickoski, ülkenin yıllık doğal gaz tüketiminin yaklaşık yarım milyar metreküp olduğunu hatırlatarak, yeni altyapıyla çok daha yüksek bir kapasiteye ulaşılacağını söyledi. Bu kapasitenin doğal gaz santralleri, elektrik üretimi, veri merkezleri ve yapay zekâ yatırımlarının geliştirilmesinde kullanılabileceğini ifade etti.
Başbakan Mickoski, hükümetin veri merkezi yatırımları konusunda da çeşitli şirketlerle görüşmeler yürüttüğünü açıkladı. Rumble’ın kurucusu Chris Pavlovski ile görüşmelerin sürdüğünü belirten Mickoski, bunun dışında beş şirketle daha temas halinde olduklarını söyledi.
Veri merkezlerinin su tüketimi ve gürültü oluşturabileceği yönündeki eleştirilere de değinen Mickoski, yeni teknolojilerde hava ve soğutucu akışkan temelli sistemlerin kullanılabildiğini belirtti. Hükümetin görüştüğü merkezlerde kapalı devre soğutma sistemlerinin kullanılabileceğine ilişkin soruya ise “Kesinlikle” yanıtını verdi.
Mickoski, hükümetin ekonomik kalkınma stratejisinin üç temel alana dayandığını belirterek bunları kara ve demir yolu altyapısı, enerji altyapısı ve üretim kapasitesi ile veri merkezlerinin de dahil olduğu yüksek teknoloji yatırımları olarak sıraladı.
Bulgaristan ile ilişkiler ve ülkenin Avrupa Birliği sürecine de değinen Mickoski, uluslararası anlaşmalardan çekilmenin gerçekçi olmadığını ve hükümetin mevcut koşullar içerisinde kaybedildiğini düşündüğü diplomatik pozisyonları yeniden kazanmaya çalıştığını söyledi.
Mickoski, Bulgaristan ile azınlıklara ilişkin eylem planının uyumlaştırılması konusunda görüşmeye hazır olduklarını ancak bu diyaloğun Avrupa Birliği gibi uluslararası bir aktörün katılımıyla yürütülmesi gerektiğini savundu.
“Bu iki yönlü bir yoldur, yalnızca bir tarafın isteğiyle olmaz” diyen Mickoski, hükümetin AB Büyüme Planı ve Reform Gündemi kapsamındaki çalışmalarını sürdüreceğini belirtti.
Mickoski ayrıca, AB ile olası “ortak üyelik” modellerine ilişkin tartışmaların şu aşamada fikir alışverişinden ibaret olduğunu belirterek, değişen uluslararası koşullarda Kuzey Makedonya’nın coğrafi konumundan yararlanarak ekonomik ve stratejik fırsatlar yaratması gerektiğini ifade etti.
