Kuzey Makedonya Devlet Sayıştayı, Elektrik Üretim Şirketi ESM Üsküp’ün kamu ihalelerinin planlanması, uygulanması ve gerçekleştirilmesinde bir dizi eksiklik ve usulsüzlük tespit edildiğini açıkladı.
Sayıştay raporuna göre, şirket tarafından satın alınmasına rağmen kullanılmayan veya tamamen hayata geçirilmeyen mal ve hizmetler için milyonlarca avro harcandı.
Denetimlerde, bir katkı maddesinin satın alınması için 141,6 milyon denar, yaklaşık 2,29 milyon avro ödendiği belirlendi. Satın alınan ürünün büyük bölümünün hiç kullanılmadığı ve kullanım süresinin dolduğu kaydedildi.
Ayrıca, “aşırı acil durum” gerekçesiyle ilan yayımlanmadan pazarlık usulüyle gerçekleştirilen bir ihale kapsamında gaz motoru için 153,2 milyon denar, yaklaşık 2,48 milyon avro ödendi. Ancak motorun uzun süre depoda bekletildiği ve kurulumu için gerekli temel koşullar sağlanmadığından hiç devreye alınmadığı tespit edildi.
Raporda ayrıca, hiç kullanılmayan ekipmanların taşınmasına yönelik çalışmalar için 106,2 milyon denar, yaklaşık 1,72 milyon avro ödendiği belirtildi.
Sayıştay, 2024 yılında imzalanan sözleşmelerin toplam değerinin yüzde 70’inden fazlasının yalnızca altı ekonomik işletmeye gittiğini, çok sayıda ihale sürecinde ise yalnızca tek teklif alındığını bildirdi.
Denetçiler, bazı ihalelerde teknik şartnamelerin belirli bir marka veya yetkili üreticiyi avantajlı hale getirecek şekilde hazırlandığını da tespit etti. Ayrıca gerekli teknik ve uygunluk belgelerinin bulunmadığı, ihale prosedürü uygulanmadan gerçekleştirilen alımlarda yasal parasal sınırın 81 bin avronun üzerinde aşıldığı kaydedildi.
Bazı ihale süreçlerinde katılım şartlarının yerine getirildiğine ilişkin belgelerin yeterince ayrıntılı incelenmediği, teslim edilen mal ve hizmetlerde ise teknik belgeler, uygunluk sertifikaları ve diğer güvenilir dokümanların eksik olduğu belirtildi.
Devlet Sayıştayı, kamu kaynaklarının daha ekonomik, şeffaf ve yasalara uygun şekilde kullanılmasının sağlanması amacıyla ESM’ye bir dizi tavsiyede bulundu.
