Hırvatistan hükümeti, savaş gazileri ve ailelerinin emeklilik haklarını genişleten, bakıcı ödeneklerini artıran ve asker ile polislerin emekli maaşlarındaki kesintileri kaldıran iki yasa değişikliğini parlamentoya gönderdi.
1 Ocak 2027’de yürürlüğe girmesi öngörülen düzenlemelerin 201 bin 304 kişiyi, başka bir ifadeyle Hırvatistan’daki savaş gazilerinin yüzde 70’inden fazlasını kapsayacağı bildirildi.
Başbakan Yardımcısı ve Gaziler Bakanı Tomo Medved, düzenlemelerin Vatan Savaşı gazileri ve savaş mağdurlarına yönelik geçmişteki haksızlıkların giderilmesi politikasının devamı olduğunu söyledi.
Yeni sistemde emekli maaşlarının hesaplanmasında ülkenin savunmasına katılım süresi dikkate alınacak. Muharebe görevlerinde geçirilen süreye daha yüksek, muharebe dışındaki görevlerde geçirilen süreye ise daha düşük ek ödeme yapılacak.
Gazilere görev süresine göre ek ödeme
Düzenlemeye göre yaklaşık 174 bin savaş gazisinin emekli maaşına, muharebe bölgesinde geçirilen her ay için 3 avro, muharebe dışındaki görevlerde geçirilen her ay için ise 0,5 avro ek ödeme yapılacak.
Ayrıca savaşa gönüllü olarak katılanlara yıllık “gönüllülük ödeneği” verilecek. Ödeneğin miktarı, hükümet tarafından her yıl belirlenen tabanın yüzde 20’si olacak.
2027 yılı için 540 avro olarak belirlenen taban üzerinden yaklaşık 104 bin gönüllüye kişi başına yıllık 108 avro ödeme yapılacak.
Bakıcı ödeneği 807 avrodan 1.350 avroya çıkacak
Birinci grup yüzde 100 savaş malullerine bakım sağlayan 368 kişinin aylık ödeneği de önemli ölçüde artırılacak.
Mevcut durumda 807 avro olan bakıcı ödeneği, yeni düzenlemeyle 1.350 avroya çıkarılacak.
Asker, polis ve diğer yetkili kamu görevlilerinin emeklilik haklarına ilişkin yasada yapılacak değişiklikle, 2002’den bu yana uygulanan yüzde 8 ile yüzde 20 arasındaki emekli maaşı kesintisi de tamamen kaldırılacak.
Bu değişiklikten yaklaşık 34 bin kişinin yararlanması ve emekli maaşlarının ortalama 70 avro artması bekleniyor.
Emeklilik şartları da değişiyor
Yeni düzenlemeyle emeklilik koşullarında da değişikliğe gidilecek.
Mevcut sistemde emeklilik için 30 yıllık sigortalılık süresinin en az 15 yılının yıpranma payı uygulanan görevlerde geçirilmesi gerekiyor. Ancak bu kapsamdaki birçok görev ve çalışma alanının kaldırılması nedeniyle söz konusu şart yeniden düzenlenecek.
Buna göre 15 yıllık yıpranma payına tabi çalışma şartının yerine, yasa kapsamındaki görevlerde 15 yıl hizmet şartı getirilecek.
Çalışma Bakanı Alen Ružić, değişikliğin ordu ve polis teşkilatlarının gençleştirilmesine, personelin mesleki gelişimine ve emeklilik koşullarının daha esnek hale getirilmesine katkı sağlayacağını belirtti.
Düzenlemelerin maliyeti yaklaşık 100 milyon avro
Medved, savaş gazilerine ilişkin yasa değişikliğinin bütçeye maliyetinin 72,8 milyon avro olacağını açıkladı. İki yasanın toplam mali etkisinin ise 99,8 milyon avroya ulaşması bekleniyor.
Başbakan Andrej Plenković de düzenlemelerin, savaş gazilerinin haklarının iyileştirilmesine yönelik hükümetin son yıllarda attığı adımların devamı olduğunu belirtti.
Yasa değişikliklerinin yürürlüğe girebilmesi için Hırvatistan Parlamentosunda görüşülerek kabul edilmesi gerekiyor.
