Son günlerde Hırvat vatandaşlarının göç verileri, ülkeye aslında kimlerin geri döndüğü sorusunu yeniden gündeme getirdi.
2025 yılında uzun bir aradan sonra ülkeye dönen Hırvat vatandaşlarının sayısının ayrılanlardan fazla olduğunun açıklanmasının ardından, çoğunlukla emeklilerin ve emekliliğe yakın kişilerin geri döndüğü, gençlerin ise hâlâ ülkeyi terk ettiği yönünde iddialar sıkça dile getirildi.
Ancak Devlet İstatistik Kurumu henüz 2025 yılına ait yaş dağılımını açıklamış değil. Buna rağmen Eurostat verileri, geri dönenlerin büyük ölçüde emekliler olduğu yönündeki iddiayı desteklemiyor.
2025’te göç dengesi pozitife döndü
DZS verilerine göre, 2025 yılında yurt dışından Hırvatistan’a 16.843 Hırvat vatandaşı yerleşirken, 13.138 kişi ülkeden ayrıldı. Böylece göç dengesi 3.705 kişi artı verdi.
En fazla dönüş Almanya’dan gerçekleşti. Almanya’dan gelenlerin sayısı 8.334 olurken, aynı dönemde 6.145 kişi Almanya’ya göç etti. Bu ülkeyle olan dengede 2.189 kişilik artı kaydedildi.
Bosna-Hersek ve İrlanda ile olan göç dengesinde de artı görülürken, Avusturya ve İsviçre ile dengede ise negatif seyir devam etti.
Geri dönenlerin çoğu emekli mi?
DZS son açıklamasında yalnızca toplam göç verilerini paylaşırken, yaş dağılımını vatandaşlık bazında ayrıntılandırmadı.
Ekonomik analist Ivica Brkljača, 2025 verilerini 2024 yılına ait Eurostat yaş verileriyle karşılaştırdı. Buna göre 2024’te Hırvatistan’a dönen 13.290 Hırvat vatandaşından yalnızca 1.495’i 65 yaş üzerindeydi. Bu da toplamın yüzde 11,2’sine karşılık geliyor.
60-64 yaş grubunun da eklenmesiyle 60 yaş üzerindekilerin oranı yaklaşık yüzde 18 oluyor. Yani geri dönenlerin beşte dördünden fazlası 60 yaşın altında.
Brkljača, “Sınırı 60 yaş ve üzeri olarak alsak bile, bu grup toplamın beşte birinden az” değerlendirmesinde bulundu.
En kalabalık yaş grupları ise 25-29 ve 30-34 yaş aralığındaki kişiler oldu. Ortalama yaş yaklaşık 40,5 olarak hesaplandı. Ülkeden ayrılanların ortalama yaşı ise biraz daha düşük, 37,2 olarak belirlendi.
Gençler dönüyor ama daha fazlası ayrılıyor
Veriler, Hırvatistan’a dönenlerin çoğunlukla çalışma çağındaki kişiler olduğunu gösteriyor. Ancak bu durum gençlerin ülkeyi terk etmeyi bıraktığı anlamına gelmiyor.
2024 yılında tüm yaş gruplarında göç dengesi negatifti. Örneğin 25-29 yaş grubunda 1.529 kişi ülkeye dönerken, 2.079 kişi ayrıldı. Bu da 550 kişilik eksi anlamına geliyor. Benzer şekilde 30-34 yaş grubunda da ayrılanlar daha fazla oldu.
Geri dönen herkes “geri dönüşçü” değil
Veriler yorumlanırken önemli bir noktaya daha dikkat çekiliyor: Yurt dışından gelen tüm Hırvat vatandaşları daha önce Hırvatistan’da yaşamış kişiler olmayabilir.
Bu kişiler arasında Bosna-Hersek, Almanya veya başka ülkelerde doğmuş Hırvat vatandaşları ya da Hırvat diasporasının çocukları da bulunabilir. Bu nedenle hepsini “geri dönen” olarak nitelendirmek her zaman doğru olmayabilir.
2025 için kesin tablo henüz yok
Brkljača, yaş dağılımının yıllar içinde çok büyük değişiklik göstermediğini ve 2024 verilerinin genel eğilimi anlamak için iyi bir gösterge sunduğunu belirtiyor.
Ancak 2025 yılı için göç dengesi pozitif olsa da, hangi yaş gruplarının bu artıya en fazla katkıyı yaptığı henüz net değil.
Şimdilik eldeki verilere göre, Hırvatistan’a dönenler arasında emekliler değil, ağırlıklı olarak çalışma çağındaki bireyler öne çıkıyor.
