Bernd Rechel, Zagreb’de düzenlenen AB Sağlık Forumu kapsamında “Health Profile of Croatia (Hırvatistan’ın Sağlık Profili)” başlıklı raporu tanıttı.
Avrupa Sağlık Sistemleri ve Politikaları Gözlemevi ile Londra Hijyen ve Tropikal Tıp Okulu tarafından hazırlanan rapora göre, Hırvatistan sağlık sisteminin temel sorunu sağlık personeli eksikliğinden çok kötü organizasyon yapısıdır.
Raporda, uzun bekleme listeleri, önleme ve tedavi alanındaki yetersiz sonuçlar ile kırsal ve kentsel bölgeler arasındaki sağlık hizmeti eşitsizlikleri sistemin başlıca sorunları olarak öne çıkıyor.
Ayrıca Hırvatistan’da kişi başına sağlık harcamalarının Avrupa Birliği ortalamasının oldukça altında olduğu, buna karşılık vatandaşların ilaçlar, katkı payları, özel muayene ve tedaviler için ceplerinden önemli miktarda ödeme yaptığı belirtiliyor.
Rapora göre bir diğer önemli sorun ise aile hekimlerinin oranındaki düşüş ve kronik hastalıkların hastane sistemi üzerindeki ağır yükü.
“Önlenebilir Ölümler AB Ortalamasından Yüzde 50 Daha Fazla”
Rechel, Hırvatistan’da önlenebilir ve tedavi edilebilir hastalıklardan kaynaklanan ölüm oranlarının AB ortalamasından yaklaşık yüzde 50 daha yüksek olduğuna dikkat çekti.
Bunun başlıca nedenleri arasında:
- sigara kullanımının yaygın olması,
- obezite oranlarının yüksekliği,
- alkol tüketiminin fazla olması,
- hava kirliliği,
- trafik kazalarına bağlı ölümler yer alıyor.
Uzman, daha güçlü halk sağlığı politikalarına ihtiyaç olduğunu vurgulayarak sigara karşıtı önlemler, obeziteyle mücadele programları, alkol kontrol politikaları ve aktif ulaşımın teşvik edilmesi gerektiğini söyledi.
“Birinci Basamak Sağlık Hizmeti Zayıf ve Parçalı”
Rechel’e göre Hırvatistan sağlık sistemi hâlâ büyük ölçüde hastane merkezli çalışıyor. Buna karşılık birinci basamak sağlık hizmetleri yeterince gelişmiş değil ve parçalı bir yapıya sahip.
Raporda ayrıca sağlık hizmetlerinin kalitesini izleyen bağımsız bir kurumun bulunmamasının da önemli bir eksiklik olduğu ifade edildi. Tedavi süreçleri ve sonuçlarının sistematik biçimde takip edilmemesi nedeniyle sağlık sistemindeki sorunların net şekilde ölçülemediği kaydedildi.
Rechel, kapsamlı bir kalite izleme ve geliştirme sisteminin kurulmasının uzun süredir sağlık reformlarının hedeflerinden biri olduğunu hatırlatarak bunun özellikle National Health Development Plan 2021–2027 kapsamında öngörüldüğünü söyledi.
Dijitalleşme ve Önleyici Tıp Yetersiz
Raporda önleyici tıbbın yeterince gelişmemiş olduğu ve dijital araçların sağlık sisteminde etkili şekilde kullanılmadığı da belirtildi. Hastaların aile hekimliği, uzman muayeneleri ve hastane tedavileri arasında sistem içinde zor ilerlediği, sağlık hizmetlerinin parçalı yapısının önemli bir sorun oluşturduğu ifade edildi.
Uzmanlar ayrıca Hırvatistan’ın Avrupa’nın en yaşlı nüfuslarından birine sahip olduğuna, sağlık çalışanlarının yurt dışına göç etmeye devam ettiğine ve bunun sağlık sistemi üzerindeki baskıyı daha da artırdığına dikkat çekti.
