Hırvatistan hükümeti, artan fiyatların hane halkı ve ekonomi üzerindeki etkisini azaltmak amacıyla 260 milyon avro değerindeki 11’inci destek paketini açıkladı. Bugüne kadar uygulanan destek paketlerinin toplam büyüklüğü 9,25 milyar avroyu aştı.
Başbakan Andrej Plenković, hükümet toplantısında yaptığı açıklamada yeni paketin büyük bölümünün 1 Ekim-31 Mart tarihleri arasında uygulanacağını belirtti. Elektrik, doğal gaz ve ısınma maliyetlerinin yanı sıra sosyal yardımlar, tarım, balıkçılık, ulaşım ve öğrencilere yönelik destekler de pakette yer aldı.
Plenković, Orta Doğu’daki savaş ve küresel enerji piyasalarındaki gelişmelerin fiyatları ciddi şekilde artırdığını söyledi. Brent petrolün bir yılda yaklaşık yüzde 50 artarak varil başına 100 dolar seviyesine ulaştığını, Avrupa’daki referans doğal gaz fiyatının ise megavatsaat başına 30 avronun biraz üzerindeki seviyeden 78 avroya yükseldiğini belirtti.
Elektrik fiyatlarının artması önlenecek
Paketin en büyük bölümünü, elektrik fiyatlarındaki artışı önlemek amacıyla ayrılan 126,4 milyon avro oluşturuyor.
Hükümet desteğiyle hanelerin, kamu ve kar amacı gütmeyen kuruluşların yanı sıra mikro, küçük ve orta ölçekli işletmelerin elektrik fiyatları değişmeyecek.
Plenković’in verdiği örneğe göre, destek olmadan aylık 58,25 avro olacak ortalama bir hane elektrik faturası 43,33 avro seviyesinde kalacak. Böylece yıllık tasarruf yaklaşık 180 avroya ulaşacak.
İşletmeler için ise sübvansiyon olmadan 373 avro olacak örnek bir aylık fatura 259 avroya düşecek. Yıllık tasarrufun yaklaşık 1.370 avro olması bekleniyor.
Doğal gaz ve ısınmaya 43,7 milyon avro
Hükümet, haneler ile kamu ve kar amacı gütmeyen kuruluşlara yönelik doğal gaz ve ısınma destekleri için toplam 43,7 milyon avro ayırdı.
Bu desteklerle doğal gaz fiyatlarında beklenen yüzde 16’lık artışın tüketiciye yansımasının önlenmesi hedefleniyor.
Akaryakıt fiyatlarına yönelik tedbirler de devam edecek. Plenković, hükümet önlemleri olmasaydı benzinin litresinin 1,88 avroya, dizelin ise 2,10 avroya ulaşacağını söyledi.
İhtiyaç sahiplerine aylık 70 avroluk enerji desteği
Sosyal destekler kapsamında yaklaşık 130 bin kişiye altı ay boyunca aylık 70 avroluk enerji desteği verilecek. Yaklaşık 55 milyon avro değerindeki destek elektrik, doğal gaz veya ısınma faturalarının ödenmesinde kullanılabilecek.
Sosyal hizmet sağlayıcıları ve 2 bin 300’den fazla koruyucu aileye yönelik enerji desteği de sürdürülecek.
Çiftçi, balıkçı ve taşımacılara destek
Sonbahar ekimi yapan çiftçilere hektar başına 70 avroya kadar destek sağlanacak. Destek en fazla 50 hektar için verilecek ve yıl sonuna kadar ödenecek. Bu tedbir için 10 milyon avro ayrıldı.
Balıkçılık sektörüne 4 milyon avroluk destek sağlanırken, taşımacılara litre başına 16 sent dizel desteği verilecek.
Hükümet, üniversite öğrencilerine yönelik yemek desteğini de sürdürecek. Ülke genelindeki öğrenci restoranlarında temel menünün fiyatı 86 sent olarak kalacak. Yaklaşık 102 bin öğrencinin yararlandığı uygulama için 8 milyon avro ayrıldı.
100 üründe fiyat sınırlaması devam edecek
Tüketicileri korumaya yönelik tedbirler kapsamında 100 üründeki fiyat sınırlaması da devam edecek. Hükümet ayrıca fiyatların belirli bir referans tarihe göre takip edilmesini sağlayan uygulamayı ürünlerin yanı sıra hizmetleri de kapsayacak şekilde genişletecek.
Plenković, alınan önlemlerin ardından gıda ve alkolsüz içecek fiyatlarının bir yıl öncesine göre yüzde 0,2 daha düşük olduğunu belirtti.
Gospić’teki atıklar 45 gün içinde kaldırılacak
Hükümet toplantısında Gospić’teki PPK Velebit sahasında bulunan tehlikesiz atıklar da gündeme geldi.
Plenković, Holcim Hrvatska ve NEXE ile anlaşmaya varıldığını, iki çimento şirketinin atıkların taşınması ve bertaraf edilmesi sürecini üstleneceğini açıkladı. İşlemin en fazla 357 bin 500 avroya mal olması ve 45 gün içinde tamamlanması öngörülüyor.
Başbakan, yapılan incelemelere göre Gospić ve Lika-Senj bölgesindeki kamu şebekesinden sağlanan içme suyuna yönelik bir tehlike bulunmadığını da söyledi.
Ömür boyu hapis cezası geliyor
Plenković ayrıca Ceza Kanunu’nda yapılması planlanan önemli değişiklikleri açıkladı. Buna göre en ağır suçlar için ömür boyu hapis cezası getirilecek.
Uzun süreli veya ömür boyu hapis cezası gerektiren suçlarda zamanaşımının kaldırılması da planlanıyor.
Çevreye kasıtlı olarak büyük, uzun süreli veya geri döndürülemez zarar verilmesini kapsayan “ekokırım” da yeni bir suç olarak Ceza Kanunu’na eklenecek. Bu suç için 10 yıldan ömür boyu hapse kadar ceza öngörülüyor.
Kasten çıkarılan yangın sonucu bir veya daha fazla kişinin hayatını kaybetmesi halinde de 5 yıldan ömür boyu hapse kadar ceza verilmesi planlanıyor. Hayvanlara yönelik işkence ve öldürme suçlarının cezaları da ağırlaştırılacak.
