Kuzey Makedonya Cumhurbaşkanı Gordana Siljanovska-Davkova, Paris Barış Forumu’nda yaptığı konuşmada, Avrupa’nın istikrarlı ve demokratik bir Batı Balkanlar olmadan tamamlanamayacağını belirterek, Avrupa Birliği’ne (AB) bölgenin entegrasyon sürecini hızlandırma çağrısında bulundu.
2026 Paris Barış Forumu kapsamında düzenlenen “Savunma Hattını Korumak: Hibrit Tehditler Çağında Egemenlik” başlıklı panelde konuşan Siljanovska-Davkova, dünyanın köklü bir dönüşüm döneminden geçtiğini söyledi.
Eski uluslararası düzen modellerinin etkisini yitirdiğini, yenilerinin ise henüz şekillenmediğini belirten Cumhurbaşkanı, bu durumun siyasi boşluklara ve jeopolitik risklere yol açabileceği uyarısında bulundu.
İtalyan düşünür Antonio Gramsci’nin “interregnum” kavramına atıfta bulunan Siljanovska-Davkova, siyasi boşlukların uzun süre devam etmediğini ve bunun özellikle Balkanlar açısından önem taşıdığını ifade etti.
“Batı Balkanlar Avrupa’nın doğal bir parçasıdır”
Batı Balkan ülkelerinin Avrupa’nın çevresinde yer alan bölgeler olarak değerlendirilmemesi gerektiğini vurgulayan Siljanovska-Davkova, bu ülkelerin Avrupa’nın coğrafi, tarihî ve kültürel açıdan doğal bir parçası olduğunu söyledi.
Kuzey Makedonya’nın 21 yıldır AB aday ülkesi statüsünde bulunduğunu hatırlatan Cumhurbaşkanı, ülkesinin 17 olumlu rapora rağmen üyelik müzakerelerine henüz başlayamadığını belirtti.
Siljanovska-Davkova, Avrupa Birliği’nin Batı Balkan ülkelerinden yalnızca dış tehditlere karşı daha dirençli olmalarını beklemek yerine, üyelik süreçlerini hızlandırarak bölgenin dayanıklılığını güçlendirmesi gerektiğini ifade etti.
“Egemenlik ve meşruiyet vatandaşlardan kaynaklanır”
Konuşmasında anayasa değişiklikleri konusuna da değinen Siljanovska-Davkova, anayasanın yalnızca en yüksek hukuk belgesi değil, aynı zamanda toplumsal bir sözleşme olduğunu vurguladı.
Cumhurbaşkanı, “Benim egemenliğim vatandaşlardan kaynaklanır ve vatandaşlara aittir. Meşruiyetim de aynı şekilde.” ifadelerini kullandı.
Hukukun üstünlüğünün, insan haklarının ve temel özgürlüklerin korunmasının demokratik toplumların temelini oluşturduğunu belirten Siljanovska-Davkova, egemenlik ve demokratik meşruiyetin önemine dikkat çekti.
Yapay zekâ ve hibrit tehditlere karşı kurumsal dayanıklılık vurgusu
Günümüz dünyasında yapay zekâ, dijitalleşme ve yeni hibrit tehditlerin güvenlik anlayışını değiştirdiğini belirten Siljanovska-Davkova, bu gelişmelere karşı yalnızca dış tehditlere yönelik önlemlerin yeterli olmayacağını söyledi.
Cumhurbaşkanı, ülkelerin demokratik kurumlarını güçlendirmeleri ve iç dayanıklılıklarını artırmaları gerektiğini ifade etti.
“Gençler yalnızca geleceğin değil, bugünün de parçasıdır”
Avrupa’nın çeşitli ülkelerinde gençlerin yoğun katılımıyla gerçekleştirilen protestolara ilişkin bir soruyu da yanıtlayan Siljanovska-Davkova, gençlerin yalnızca geleceğin temsilcileri olarak görülmemesi gerektiğini vurguladı.
Gençlerin günümüzde de karar alma süreçlerinin eşit katılımcıları olması gerektiğini belirten Cumhurbaşkanı, gençlere yönelik yaklaşımın saygı, eşitlik, teşvik ve aktif katılım ilkelerine dayanması gerektiğini söyledi.
Siljanovska-Davkova, kuşaklar arası diyaloğun giderek birbirine bağımlı hale gelen dünyada toplumsal gelişim açısından vazgeçilmez olduğunu ifade etti.
“Avrupa’nın güvenliği Batı Balkanlar’ın güvenliğinden ayrı düşünülemez”
Konuşmasının sonunda Batı Balkanlar’ın Avrupa’nın geleceği açısından taşıdığı öneme dikkat çeken Siljanovska-Davkova, Avrupa’nın istikrarlı ve demokratik bir Batı Balkanlar olmadan tamamlanamayacağını yineledi.
Cumhurbaşkanı, Avrupa güvenliğinin bölgenin güvenliğinden bağımsız değerlendirilemeyeceğini vurguladı.
Panelde Litvanya Cumhurbaşkanı Gitanas Nausėda ve Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan da yer aldı.
