Bulgaristan’da Enerji Bakanı Trayço Traykov, düşük ve orta seviyeli radyoaktif atıkların yönetiminde önemli rol oynayacak Ulusal Radyoaktif Atık Deposu’nun açılışını gerçekleştirdi.
“Radiyana” sahasında inşa edilen tesis, enerji, tıp, sanayi ve günlük yaşamdan kaynaklanan radyoaktif atıkların yanı sıra Kozloduy Nükleer Santrali’nin ilk dört ünitesinin devreden çıkarılması sürecinde oluşan atıkları da depolayacak.
Açılışta konuşan Bakan Traykov, tesisin Bulgaristan’daki “en modern endüstriyel yapı” olduğunu belirterek, “Bu tesis, önümüzdeki 60 yıl boyunca ülkede üretilecek düşük ve orta seviyeli radyoaktif atıkları kabul edebilecek ve en az 300 yıl güvenli şekilde depolayacak kapasiteye sahip” dedi.
Çok katmanlı mühendislik yapısına sahip tesis, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı standartlarına uygun olarak tasarlandı. Amaç, radyoaktif atıkların insan ve çevreden uzun vadeli ve güvenli şekilde izole edilmesi.
Depoda yaklaşık 650 ton ağırlığında iki hareketli çelik çatı ve uzaktan kumandalı yerleştirme sistemleri bulunuyor. Ayrıca atık hacmini azaltmak için plazma yakma, süper presleme ve sıvı atıkların buharlaştırılması gibi ileri teknolojiler kullanılıyor.
Toplam 66 beton hücreden oluşacak tesisin kapasitesi yaklaşık 19 bin konteyner. İlk etapta 22 hücre devreye alınırken, bunlarda 6 binden fazla konteyner depolanabilecek. Bu bölüm, yalnızca Kozloduy Nükleer Santrali’nin ilk dört reaktörünün sökümünden çıkan atıklar için kullanılacak.
Tesisin yaklaşık 60 yıl aktif olarak hizmet vermesi, ardından ise en az 300 yıl boyunca izlenmesi planlanıyor.
Projenin hayata geçirilmesiyle Bulgaristan, radyoaktif atık yönetiminde sürdürülebilir bir sisteme sahip ülkeler arasına katıldı. Tesisin, nükleer güvenlik, çevre koruma ve enerji sektörünün sürdürülebilirliği açısından önemli katkı sağlaması bekleniyor.
Ulusal Radyoaktif Atık Deposu, Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası aracılığıyla Uluslararası “Kozloduy” Fonu’ndan yaklaşık 76 milyon avro ve ulusal bütçeden sağlanan 34 milyon leva eş finansmanla inşa edildi.
Kırcaalihaber
