Bosna Hersek’te uzun süredir devam eden doğum oranlarındaki düşüş, eğitim sistemini de doğrudan etkiliyor. Resmi verilere göre ülkedeki ilkokullarda öğrenci sayısı son üç yılda 7 bin 758 azaldı.
Bosna Hersek İstatistik Ajansı verilerine göre, 2025/2026 eğitim yılında ülkede 1.622 normal ilkokul faaliyet gösterdi ve bu okullara 248 bin 585 öğrenci kayıt yaptırdı. Öğrenci sayısı bir önceki yıla göre 3 bin 171 azaldı.
Birinci sınıfa başlayan öğrenci sayısı da 26 bin 962’ye geriledi. Bu sayı bir önceki eğitim yılına göre yüzde 2 daha düşük.
2024/2025 eğitim yılında 1.644 okulda 251 bin 756 öğrenci bulunurken, 2023/2024 eğitim yılında 1.667 okulda 256 bin 343 öğrenci eğitim görüyordu.
Böylece sadece üç eğitim yılında öğrenci sayısı 7 bin 758 azalırken, birinci sınıfa başlayan çocukların sayısı da 853 düştü. Aynı dönemde ülkedeki ilkokul sayısı 45 azaldı.
Federasyon’da 47 okul kapandı
Bosna Hersek Federasyonu’nda da tablo benzer. Federal İstatistik Enstitüsü verilerine göre 2021/2022 eğitim yılında 1.043 olan ilkokul sayısı, 2025/2026 eğitim yılında 996’ya geriledi.
En büyük düşüş Una-Sana Kantonu’nda yaşandı. Kantondaki okul sayısı 141’den 128’e düşerek 13 azaldı.
Oransal olarak en büyük kayıp ise Kanton 10’da görüldü. Buradaki okul sayısı 48’den 38’e geriledi. Bu, yaklaşık yüzde 21’lik düşüş anlamına geliyor.
Orta Bosna Kantonu’nda 10, Posavina Kantonu’nda 4, Batı Hersek Kantonu’nda 4 ve diğer bazı kantonlarda da çeşitli sayılarda okul kapandı.
Saraybosna Kantonu ise istisna oldu. Kantondaki okul sayısı 96’dan 97’ye yükseldi.
Bazı belediyelerde sadece birkaç öğrenci kaldı
Nüfus kaybının en belirgin görüldüğü bölgelerden biri kırsal kesimler. Orta Bosna Kantonu’na bağlı Dobretići’deki ilkokulda yalnızca 7 öğrenci bulunuyor.
Ravno’da 16, Trnovo’da 41 ve Bosansko Grahovo’da ise 54 ilkokul öğrencisi eğitim görüyor.
Buna karşılık büyük şehirlerde öğrenci sayıları oldukça yüksek. Novi Grad Belediyesi 11 bin 484 öğrenciyle ilk sırada yer alırken, Zenica’da 9 bin 290, Mostar’da 8 bin 732 ve Tuzla’da 8 bin 13 ilkokul öğrencisi bulunuyor.
Üç yılda en az 29 bin kişi azaldı
Bosna Hersek’teki demografik gerileme doğum ve ölüm istatistiklerinde de görülüyor.
2023 yılında 24 bin 938 bebek doğarken 34 bin 434 kişi hayatını kaybetti. 2024’te 24 bin 598 doğuma karşılık 35 bin 595 ölüm kaydedildi.
2025’in ilk dokuz ayında ise 17 bin 465 bebek dünyaya gelirken 26 bin 600 kişi hayatını kaybetti.
Bu verilere göre Bosna Hersek, söz konusu üç yıllık dönemde doğal nüfus değişimi nedeniyle en az 29 bin 628 kişi kaybetti.
