Kuzey Makedonya’nın başkenti Üsküp’te düzenlenen Avrupa Birliği Adriyatik-İyonya Bölgesi Stratejisi’nin (EUSAIR) 11. Forumu’nda, Batı Balkanlar’da bölgesel iş birliğinin istikrar, bağlantısallık, dayanıklılık ve Avrupa entegrasyonu açısından stratejik önem taşıdığı mesajı verildi.
Forumun kapanış basın toplantısında konuşan yetkililer, Batı Balkan ülkelerinin Avrupa Birliği’ne katılım sürecinde önemli bir döneme girildiğini belirterek, bazı müzakere başlıklarının açılması ve bazılarının kapanmasının, bölge ülkelerinin AB’ye tam üyelik hedefindeki kararlılığını göstereceğini ifade etti.
“Üsküp Deklarasyonu” kabul edildi
Forum kapsamında düzenlenen Adriyatik-İyonya Konseyi/EUSAIR Bakanlar Toplantısı’nda “Üsküp Deklarasyonu” kabul edildi. Siyasi nitelikteki deklarasyonda, bölgenin geleceğine ilişkin temel öncelikler şöyle sıralandı:
AB genişleme sürecinin hızlandırılması,
Batı Balkan ülkelerinin AB’ye entegrasyonu,
Revize edilen eylem planının uygulanması,
Makro-bölgesel iş birliğinin geliştirilmesi,
Demografik sorunlarla mücadele, genç nüfusun bölgede tutulması ve sınır ötesi iş birliğinin teşvik edilmesi.
Bekim Sali: “EUSAIR önemli bir platform”
Mucunski: “Avrupa geleceği ulaşılabilir”
Dışişleri ve Dış Ticaret Bakanı Timço Muçunski ise Kuzey Makedonya’nın EUSAIR dönem başkanlığını, “bölgesel iş birliğinin somut sonuçlar ürettiği ve Avrupa geleceğinin ulaşılabilir olduğu” mesajıyla tamamladığını belirtti.
Muçunski, Üsküp Deklarasyonu’nun AB genişleme politikasını barış, istikrar ve refah için jeostratejik bir yatırım olarak teyit ettiğini söyledi.
“Geçen yıl boyunca ‘Bölgesel birliği güçlendirmek, Avrupa geleceğini ilerletmek’ sloganıyla hareket ettik. Bölgesel iş birliğini Avrupa entegrasyonunun itici gücü olarak geliştirmeye odaklandık” dedi.
Muçunski ayrıca ulaşım, enerji ve dijital bağlantı alanlarında bölgesel entegrasyonu artırmaya yönelik önemli adımlar atıldığını kaydetti.
İtalya: “Batı Balkanlar Avrupa’nın ayrılmaz parçası”
2026-2027 döneminde EUSAIR başkanlığını devralacak olan İtalya’nın Avrupa Politikaları ve Uyum Bakanı Tommaso Foti, forumda özellikle AB genişleme sürecine dikkat çekti.
Foti, artık yalnızca “katılım öncesi müzakerelerden” değil, doğrudan “katılım sürecinden” söz edilmesi gerektiğini belirterek, Batı Balkan ülkelerinin AB’ye tam üyelik yolunda ciddi ilerleme kaydettiğini söyledi.
“Batı Balkanlar Avrupa’nın önemli bir parçasıdır. Burada yalnızca coğrafi genişlemeden söz etmiyoruz; siyasi, kültürel ve sosyal anlamda Avrupa kimliğinin yeniden birleşmesinden bahsediyoruz” ifadelerini kullandı.
Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik saldırısına da değinen Foti, Avrupa değerlerinin tehdit altında olduğunu ve kıtanın yeniden birlik içinde olması gerektiğini söyledi.
“Beyin göçüne ortak çözüm gerekli”
İtalyan Bakan ayrıca Batı Balkanlar’dan AB ülkelerine yönelik yoğun göçün ciddi bir sorun olduğuna işaret ederek, gençlerin kendi ülkelerinde yaşam ve çalışma fırsatı bulabilmesi gerektiğini vurguladı.
“İnsanların özgürce seçim yapmasını engellemek değil, onları ekonomik ve sosyal zorunluluklar nedeniyle göç etmeye mecbur bırakmamak gerekiyor” dedi.
AB Komisyonu’ndan destek mesajı
Avrupa Komisyonu Bölgesel ve Kentsel Politikalar Genel Müdürlüğü Genel Müdür Yardımcısı Hugo Sobral da İtalya’nın dönem başkanlığında Batı Balkanlar’ın ortak perspektiflerinin daha da güçleneceğine inandığını belirtti.
Kuzey Makedonya, EUSAIR dönem başkanlığını geçen yıl Yunanistan’dan devralmıştı. Bir sonraki dönem başkanı ise İtalya olacak.
