Balkan ülkelerinin 2025 yılı dış ticaret verileri, bölge ekonomilerinin farklı sektörlerde uzmanlaştığını ortaya koyuyor.
Kuzey Makedonya değerli metal içeren katalizörler, Sırbistan otomotiv ürünleri, Bosna Hersek elektrik kabloları, Hırvatistan makine ve ulaşım ekipmanları, Karadağ ise enerji ürünleri ihracatıyla dikkat çekiyor.
Bölge ülkelerinin en önemli ihracat pazarlarını Avrupa Birliği (AB) üyeleri ve Orta Avrupa Serbest Ticaret Anlaşması (CEFTA) kapsamındaki ülkeler oluşturuyor.
Bununla birlikte, bölge ekonomilerinin büyük bölümünde ithalatın ihracattan yüksek olması, dış ticaret açığını önemli bir ekonomik sorun haline getiriyor.
Balkan ülkelerinin 2025 yılı dış ticaret rakamları
| Ülke | İhracat | İthalat |
|---|---|---|
| Sırbistan | 33,07 milyar € | 41,86 milyar € |
| Hırvatistan | 25,1 milyar € | 45 milyar € |
| Bosna Hersek | 8,9 milyar € | 15,6 milyar € |
| Kuzey Makedonya | Yaklaşık 7,9 milyar € | 11,5 milyar € |
| Karadağ | 572,3 milyon € | 4,46 milyar € |
Kuzey Makedonya: Değerli metal içeren katalizörler ve otomotiv kabloları
Kuzey Makedonya Devlet İstatistik Kurumunun verilerine göre, ülkenin 2025 yılında en önemli ihraç ürünleri arasında değerli metaller veya değerli metal bileşikleri içeren destekli katalizörler yer aldı.
Otomobil, uçak ve gemilerde kullanılan ateşleme kablo setleri ile diğer elektrik kabloları da başlıca ihracat ürünleri arasında bulunuyor.
Ülkenin toplam ihracatı yaklaşık 7,9 milyar euroya ulaşırken, ithalatı 11,5 milyar euro olarak gerçekleşti.
Böylece Kuzey Makedonya’nın dış ticaret açığı yaklaşık 3,6 milyar euro oldu.
Almanya, Kuzey Makedonya’nın en büyük ihracat pazarı olmayı sürdürdü.
Sırbistan: Otomotiv sektörü ve bakır ihracatı öne çıkıyor
Sırbistan’ın 2025 yılındaki başlıca ihracat kalemleri arasında otomobiller ve diğer kara yolu taşıtları, bakır ve bakır cevheri, elektrik iletkenleri, tarım ve gıda ürünleri ile otomobil lastikleri yer aldı.
Sırbistan Cumhuriyeti İstatistik Kurumunun verilerine göre, ülkenin toplam mal ihracatı 33,07 milyar euro, ithalatı ise 41,86 milyar euro oldu.
Dış ticaret açığı 8,79 milyar euro olarak kaydedildi.
Avrupa Birliği ülkeleri, Sırbistan’ın toplam dış ticaret hacminin yaklaşık yüzde 58,2’sini oluşturdu.
Ülkenin önemli ihracat pazarları arasında Almanya, İtalya, Bosna Hersek, Çin ve Macaristan bulunuyor.
Bosna Hersek: Elektrik kabloları ilk sırada
Bosna Hersek Dış Ticaret Odasının verilerine göre, ülkenin 2025 yılında öne çıkan ihraç ürünleri yalıtılmış elektrik telleri ve kablolar oldu.
Özellikle otomotiv ve elektrik sanayisinde kullanılan bu ürünlerin ihracat değeri 253,4 milyon euroya ulaştı.
Elektrik enerjisi ihracatı ise 188,1 milyon euro olarak gerçekleşti.
Bitkisel yağlar, süt, yumurta ve bal da önemli ihracat ürünleri arasında yer aldı.
Bosna Hersek’in toplam ihracatı 8,9 milyar euro, ithalatı ise 15,6 milyar euro olarak kaydedildi. Ülkenin dış ticaret açığı 6,7 milyar euro oldu.
En büyük ihracat pazarı 976,5 milyon euroyla Hırvatistan olurken, Almanya 951 milyon euroyla ikinci sırada yer aldı.
Bosna Hersek’in toplam ihracatının yüzde 72’sinden fazlası Avrupa Birliği ülkelerine gerçekleştirildi.
Hırvatistan: Makine ve ulaşım ekipmanları ihracatı
Hırvatistan’ın 2025 yılı ihracatında makine, ulaşım ekipmanları ve imalat sanayisi ürünleri önemli yer tuttu.
Hırvatistan İstatistik Kurumunun verilerine göre, ülkenin toplam ihracatı 25,1 milyar euroya, ithalatı ise 45 milyar euroya ulaştı.
İhracatın yaklaşık yüzde 66’sı, yani 16,6 milyar euroluk bölümü Avrupa Birliği ülkelerine gerçekleştirildi.
Almanya, Hırvatistan’ın en büyük ihracat pazarı oldu.
AB dışındaki ülkeler arasında ise Bosna Hersek ilk sırada yer aldı. Hırvatistan’ın Bosna Hersek’e ihracatı yaklaşık 2,7 milyar euro olarak kaydedildi.
Bu tutar, ülkenin toplam ihracatının yaklaşık yüzde 11’ine karşılık geldi.
Karadağ: Elektrik enerjisi ve mineral yakıtlar
Karadağ’da 2025 yılında ihracatta mineral yakıtlar ve yağlayıcılar öne çıktı.
Karadağ İstatistik Kurumunun (Monstat) verilerine göre, bu ürün grubunun toplam ihracat değeri 136,9 milyon euro oldu.
Elektrik enerjisi ise 95,5 milyon euroluk ihracatla söz konusu grubun en önemli kalemini oluşturdu.
Metal ürünleri, gıda, canlı hayvanlar, kimyasal ürünler ve içecekler de ülkenin ihracatında yer aldı.
Karadağ’ın toplam mal ihracatı 572,3 milyon euro, ithalatı ise 4,46 milyar euro olarak gerçekleşti.
Ülkenin en önemli ihracat pazarı 153,3 milyon euroyla Sırbistan oldu. Bosna Hersek’e 56,9 milyon euro, Slovenya’ya ise 37,7 milyon euroluk ihracat yapıldı.
Avrupa Birliği, Balkan ekonomilerinin en önemli pazarı
Balkan ülkelerinin ihracatında Avrupa Birliği belirleyici rol oynamaya devam ediyor.
Özellikle Almanya, bölgedeki birçok ülkenin en büyük ticaret ortaklarından biri olarak öne çıkıyor.
AB pazarının yanı sıra CEFTA kapsamındaki bölgesel ticaret de ekonomik ilişkilerin gelişmesine katkı sağlıyor. CEFTA üyeleri arasında Arnavutluk, Bosna Hersek, Karadağ, Kosova, Moldova, Kuzey Makedonya ve Sırbistan bulunuyor.
Ekonomi uzmanı Igor Gavran, TRT Balkan’a yaptığı değerlendirmede, ihracatın yalnızca ülkeye döviz kazandırmakla sınırlı olmadığını, aynı zamanda sanayi üretimini ve rekabet gücünü artırdığını belirtti.
Gavran’a göre ihracat, özellikle iç pazarları küçük olan ve yeterli yabancı yatırım çekmekte zorlanan Balkan ekonomileri açısından büyük önem taşıyor.
Uzman, uluslararası pazarlara açılmanın şirketleri yenilik yapmaya teşvik ettiğini, üretim maliyetlerini düşürmeye yardımcı olduğunu ve ekonomik büyümeyi desteklediğini ifade etti.
2025 yılı verileri, Balkan ülkelerinin otomotiv, enerji, metal, elektrik ve makine sanayisi gibi farklı alanlarda ihracat kapasitesine sahip olduğunu gösterirken, dış ticaret açıkları bölgenin ithalata bağımlılığının sürdüğünü ortaya koyuyor.
