Karadağ Cumhurbaşkanı Jakov Milatoviç, ülkesinin Avrupa Birliği (AB) üyelik sürecinin Hırvatistan ile yaşanan ikili anlaşmazlıkların çözümünde baskı aracı olarak kullanılmaması gerektiğini belirterek, müzakerelerde devletin ulusal çıkarlarının ve saygınlığının korunması çağrısında bulundu.
Karadağ Cumhurbaşkanı Jakov Milatoviç, Hersek Novi’de (Herceg Novi) Belediye Günü dolayısıyla gerçekleştirdiği ziyaret sırasında gazetecilerin sorularını yanıtladı.
Hırvatistan ile devam eden müzakerelere doğrudan katılmadığını belirten Milatoviç, görüşmelerin sorumluluğunun tamamen Karadağ Hükümetine ait olduğunu söyledi.
“Müzakerelerin tüm sorumluluğu hükümete ait”
Milatoviç, Karadağ Hükümeti ve Dışişleri Bakanlığından müzakereleri ülkenin ulusal çıkarlarını gözeterek yürütmelerini beklediğini ifade etti.
Cumhurbaşkanı, “Devlet başkanı olarak bu müzakerelere dâhil değilim. Dolayısıyla bütün sorumluluğun Karadağ Hükümetinde olduğunu düşünüyorum. Hükümetin ve Dışişleri Bakanlığının görüşmeleri devletimizin ulusal çıkarlarını her zaman dikkate alarak en iyi şekilde yürüttüğüne inanmak istiyorum.” dedi.
Hırvatistan’dan, özellikle de Dışişleri Bakanı’ndan gelen bazı açıklamaların iki ülke arasındaki iyi komşuluk ilişkileriyle bağdaşmadığını savunan Milatoviç, Karadağ’ın Zagreb ile güçlü ilişkiler kurmak istediğini vurguladı.
Milatoviç, “Karadağ, Hırvatistan Cumhuriyeti ile mümkün olan en iyi ilişkilere sahip olmak istiyor. Ancak bu müzakerelerin sonucunda devletimizin saygınlığını kaybettiğimiz bir duruma kesinlikle düşmemeliyiz.” ifadelerini kullandı.
Eski Yugoslavya’ya ait 2,7 milyar dolarlık mülk tartışması
İki ülke arasındaki son anlaşmazlıklardan biri, eski Yugoslavya Sosyalist Federal Cumhuriyeti’ne (SFRY) ait mülklerle ilgili talepler nedeniyle gündeme geldi.
Hırvatistan Dışişleri Bakanı Gordan Grliç Radman, eski Yugoslavya’ya ait olup Karadağ’ın eline geçen ve değerinin 2,7 milyar doların üzerinde olduğu belirtilen mülklerin iadesini talep ettiklerini açıklamıştı.
Bu açıklama Karadağ’da tepkilere yol açarken Milatoviç, iki ülke arasındaki bazı anlaşmazlıkların doğrudan AB üyelik süreciyle ilgili olmadığını savundu.
“Hedefimiz AB’nin bir sonraki üyesi olmak”
Karadağ’ın Avrupa Birliği’ne katılma hedefinin değişmediğini belirten Milatoviç, ikili sorunların üyelik sürecinden ayrı ele alınması gerektiğini söyledi.
Milatoviç, “Hedefimiz açık: Avrupa Birliği’nin bir sonraki üyesi olmak istiyoruz. Karadağ’ın katılım anlaşmasının gelecek yılın ilkbahar veya yaz aylarında imzalanabileceğine inanıyorum. Karadağ’ın mümkün olan en kısa sürede AB üyesi olmasının Hırvatistan’ın da çıkarına olduğunu düşünüyorum.” dedi.
Morinj’deki anıt levha yeniden gündemde
Milatoviç, Karadağ ile Hırvatistan arasında tartışmalara neden olan eski Morinj esir kampındaki anıt levhaya da değindi.
Levhanın hukuka aykırı şekilde yerleştirildiğini savunan Milatoviç, Karadağ Hükümeti ve Parlamentosunun daha sonra aldığı kararlarla bu işlemi yasallaştırdığını ileri sürdü.
Karadağ Hükümeti geçen hafta, Kotor kentindeki yüzme havuzunun adının değiştirilmesi ve eski Morinj kampındaki anıt levhaya sonradan resmî onay verilmesi yönünde kararlar aldığını duyurmuştu.
Söz konusu adımlar, Zagreb ile Podgoritsa arasındaki ilişkileri uzun süredir etkileyen iki anlaşmazlığın çözümüne yönelik girişimler olarak değerlendiriliyor.
Hırvatistan ise Karadağ’ın AB üyeliğinden önce, büyük bölümü 1990’lı yıllardaki savaş döneminden kaynaklanan sekiz açık meselenin çözüme kavuşturulmasını talep ediyor.
Deniz sınırı konusunda tahkim uyarısı
İki ülke arasındaki sınır anlaşmazlığına da değinen Milatoviç, deniz sınırının kara sınırıyla yakından bağlantılı olduğunu belirtti.
Karadağ’ın bazı talepleri kabul ederek gelecekteki olası uluslararası tahkim süreçlerinde kendi hukuki konumunu zayıflatmaması gerektiğini söyledi.
Milatoviç, hükümette veya parlamento çoğunluğunda yer alan bazı siyasetçilerin kendi siyasi geçmişlerini temize çıkarmak amacıyla devlet çıkarlarından taviz vermemesi gerektiğini savundu.
“Karadağ’ın kendi devlet çıkarları var”
Karadağ’ın bütün komşularıyla iyi ilişkiler kurmak istediğini yineleyen Milatoviç, ülkesinin başka devletlerin dış politika hedeflerine hizmet eden bir araç hâline gelmesine karşı olduğunu belirtti.
Milatoviç, “Ne Sırbistan Cumhuriyeti ne de Hırvatistan Cumhuriyeti. Karadağ, Karadağ’dır. Kendi devlet çıkarlarımız var. Herkesle mümkün olan en iyi ilişkileri istiyoruz ancak devletimizin saygınlığı da var.” ifadelerini kullandı.
