Hırvatistan, Karadağ’ın Avrupa Birliği’ne (AB) katılım sürecinde sekiz anlaşmazlığın çözülmesini talep ediyor. Taleplerin büyük bölümü 1990’lı yıllardaki savaşın sonuçları, savaş suçları ve mülkiyet haklarıyla ilgili.
Hırvat haber ajansı Hina’nın diplomatik kaynaklara dayandırdığı habere göre Zagreb yönetimi, taleplerini AB üyesi ülkelere iletti. Söz konusu şartlar, Karadağ’ın üyelik müzakerelerindeki yargı ve temel hakları kapsayan 23. fasıl ile dış politika, güvenlik ve savunmayı kapsayan 31. fasılla bağlantılı.
Hırvatistan, Karadağ’ın AB üyeliğini desteklemeye devam ettiğini ancak iki ülke arasındaki sorunların çözüme kavuşturulması gerektiğini belirtiyor.
Zagreb yönetiminin talepleri arasında, 1991-1992 yıllarında 300’den fazla Hırvat vatandaşının tutulduğu Morinj kampındaki mağdurlara tazminat ödenmesi ve kampın bulunduğu yerdeki anıt levhanın korunması yer alıyor.
Hırvatistan ayrıca Kotor’daki yüzme havuzuna verilen Zoran Gopčević isminin değiştirilmesini istiyor. Zagreb, Gopčević’in savaş sırasında Morinj kampında gardiyan olarak görev yaptığını belirtiyor.
Diğer talepler arasında savaş döneminde kaybolan 14 Hırvat vatandaşının akıbetinin belirlenmesi, savaş suçlarından sorumlu kişilerin yargılanması ve Karadağ’daki Hırvat ailelerin mülkiyet sorunlarının çözülmesi bulunuyor. Hırvatistan, yalnızca Tivat bölgesinde 51 ailenin mülkiyet meselesinin çözümsüz kaldığını bildiriyor.
İki ülke arasındaki önemli anlaşmazlıklardan biri de Jadran eğitim gemisi. Hırvatistan, 1991 yılından bu yana Karadağ’ın kontrolünde bulunan geminin kendisine iade edilmesini talep ediyor. Zagreb, geminin 2001 tarihli halefiyet anlaşması kapsamında Hırvatistan’a ait olduğunu savunuyor.
Sekizinci talep ise iki ülke arasındaki sınır anlaşmazlığının çözülmesini kapsıyor. Hırvatistan, Karadağ’ın eski cumhuriyetler arası kara sınırına saygı göstereceğini teyit etmesini ve deniz sınırının belirlenmesi için görüşmelerin sürdürülmesini istiyor.
Hırvatistan, açık meseleleri içeren gayriresmî belgeyi Aralık 2023’te Karadağ’a sunmuştu. Taraflar arasında 2025 yılında görüşmeler gerçekleştirilirken, 2026 boyunca dışişleri bakanları düzeyinde yaklaşık 10 toplantı yapıldı.
Ancak diplomatik temaslara rağmen sekiz anlaşmazlıktan hiçbirinin henüz çözüme kavuşturulamadığı bildirildi.
