Avrupa Komisyonu, Bosna Hersek’in gerekli reformları yıl sonuna kadar tamamlamaması halinde Batı Balkanlar Büyüme Planı kapsamında sağlanan 373,9 milyon euroluk finansmanı kaybedebileceği uyarısında bulundu.
Komisyon, FENA haber ajansına yaptığı açıklamada, 4 Ekim’de gerçekleştirilen genel seçimlerin ardından Bosna Hersek’te yeni yönetimden Avrupa Birliği (AB) üyelik sürecine yönelik reformları hızlandırmasını beklediklerini bildirdi.
AB Konseyinin Mart 2024’te Bosna Hersek ile katılım müzakerelerinin başlatılması yönünde karar aldığını hatırlatan Komisyon, aradan iki yılı aşkın süre geçmesine rağmen müzakerelerin resmi başlangıcını sağlayacak ilk hükümetler arası konferansın henüz düzenlenmediğine dikkat çekti.
Komisyon, ilerleme sağlanabilmesi için özellikle Bosna Hersek Mahkemeleri Kanunu ile Yüksek Yargı ve Savcılık Konseyi Kanunu’nun Avrupa standartlarına uygun şekilde kabul edilmesi gerektiğini vurguladı.
Ayrıca ülkenin tamamını temsil edebilecek yetkilere sahip bir başmüzakerecinin atanmasının önemine işaret edildi.
Açıklamada, Bosna Hersek’in Batı Balkanlar Reform ve Büyüme Aracı kapsamında toplam 976,6 milyon euroya kadar finansman alabileceği belirtildi. Ancak bu tutarın, reformlardaki gecikmeler nedeniyle 2025 yılında uygulanan yüzde 10’luk kesintiyi zaten içerdiği ifade edildi.
Kasım 2025’te reform gündeminin onaylanmasına rağmen kaynakların aktarılabilmesi için gerekli anlaşmaların yürürlüğe girmesi ve belirlenen koşulların yerine getirilmesi gerekiyor.
Komisyon, ilk 50 reform adımı için tanınan ek sürenin 31 Aralık 2026’da sona ereceğini hatırlatarak bu tarihe kadar yükümlülüklerin tamamlanmaması halinde 373,9 milyon euronun kaybedilebileceğini açıkladı.
Öte yandan Bosna Hersek’in AB üyeliği öncesinde bazı Avrupa programlarından yararlanmasını sağlayacak kademeli entegrasyon süreci de gündemde bulunuyor.
Bu kapsamda ülkenin Tek Euro Ödeme Alanı’na (SEPA) katılmasıyla para transferi ücretlerinin yüzde 94’e kadar azalabileceği ve işlem sürelerinin kısalabileceği belirtildi. Ancak bunun için kara para aklamayla mücadele dahil gerekli reformların sürdürülmesi gerekiyor.
AB ile dolaşım ücretlerinin kaldırılmasını hedefleyen “Roam Like at Home” girişimi de Bosna Hersek vatandaşlarına gelecekte sağlanabilecek avantajlar arasında gösterildi. Komisyon, bu süreçte AB ile görüşmeleri yürütecek bir temsilcinin atanması gerektiğini bildirdi.
Avrupa Komisyonu, Bosna Hersek’e siyasi, teknik ve mali destek sağlamaya hazır olduğunu yineleyerek yeni yönetimin yargı reformlarını tamamlaması, müzakere yapısını oluşturması ve Büyüme Planı kapsamındaki yükümlülükleri yerine getirmesi gerektiğini vurguladı.
