Bosna Hersek’te 4 Ekim’de yapılacak genel seçimler öncesinde kampanya üçüncü haftasına girerken, ilk iki haftada ekonomik sorunlardan çok kimlik, savaş geçmişi, siyasi temsil ve etnik gruplar arasındaki anlaşmazlıklar öne çıktı.
4 Eylül’de başlayan resmi seçim kampanyası, 3 Ekim saat 07.00’de başlayacak seçim sessizliğine kadar devam edecek. Seçimlerde Bosna Hersek Devlet Başkanlığı Konseyi üyelerinin yanı sıra devlet ve Federasyon parlamentoları, Sırp Cumhuriyeti Ulusal Meclisi, Sırp Cumhuriyeti başkan ve başkan yardımcıları ile Bosna Hersek Federasyonu’ndaki 10 kantonun meclis üyeleri belirlenecek.
Seçmen listelerinde 3,4 milyondan fazla kişi bulunuyor. Bu seçimler, savaşın sona ermesinden bu yana ülkede gerçekleştirilen 10. genel seçim olacak.
Seçim kampanyasının önemli başlıklarından birini, Bosna Hersek Devlet Başkanlığı Konseyi’nin Hırvat üyesinin belirlenmesi oluşturuyor.
Yarışta HDZ BiH adayı Darijana Filipović, beş Hırvat muhalefet partisinin desteklediği bağımsız aday Zdenko Lučić ve Željko Komšić’in Demokratik Cephesi’nin (DF) adayı Slaven Kovačević bulunuyor.
Filipović, Hırvatların eşit siyasi haklara ve kendi meşru temsilcilerini seçme hakkına sahip olması gerektiğini savunurken; Lučić, HDZ BiH ve lideri Dragan Čović’in Hırvat siyasi alanındaki uzun süreli hakimiyetini eleştiriyor. Kovačević ise kampanyasını HDZ BiH ve SNSD politikalarına karşı çıkma üzerine kuruyor.
Kampanyada “vatandaşlık temelli devlet” yaklaşımı da tartışma konularından biri. Bu konuda ülkedeki siyasi aktörler arasında devletin gelecekteki yapısına ilişkin önemli görüş ayrılıkları bulunuyor.
Ulusal blokların içinde de rekabet var
Siyasi mücadele yalnızca Boşnak, Hırvat ve Sırp siyasi blokları arasında değil, bu blokların kendi içerisinde de sürüyor.
Hırvat siyasi cephesinde Lučić, HDZ BiH yönetimini eleştirirken, Sırp Cumhuriyeti’nde Draško Stanivuković liderliğindeki muhalefet ile Milorad Dodik’in SNSD’si arasında rekabet yaşanıyor.
Boşnak siyasi sahnesinde ise Bakir Izetbegović liderliğindeki SDA, yeniden siyasi gücünü artırmaya çalışırken SDP öncülüğündeki Troyka ile mücadele ediyor.
Izetbegović ekonomi alanında “3×50” olarak adlandırdığı program kapsamında 50 milyar mark yatırım, 50 bin yeni istihdam ve maaşlarla emekli aylıklarında yüzde 50 artış hedeflerini dile getiriyor.
Denis Bećirović de kampanyasında ekonomi, eğitim, inovasyon ve insan kaynağı gibi konuları öne çıkarıyor.
Avrupa yolu da seçim gündeminde
Seçim kampanyasının bir diğer boyutunu Bosna Hersek’in Avrupa Birliği süreci oluşturuyor.
Bosna Hersek 2022’de AB’ye aday ülke statüsü kazanırken, Avrupa Konseyi 2024’te ülkeyle katılım müzakerelerinin açılmasına karar verdi. Bununla birlikte reformların hızı ve ülkenin siyasi yapısına ilişkin tartışmalar seçim kampanyasında da gündemdeki yerini koruyor.
Kampanyanın ilk iki haftasında savaş geçmişi, ulusal kimlikler, siyasi temsil ile Zagreb ve Belgrad’la ilişkiler yoğun biçimde tartışılırken; göç, hayat pahalılığı, maaşlar, emekli aylıkları, eğitim, sağlık, altyapı ve ekonomi gibi vatandaşların günlük yaşamını doğrudan etkileyen konular daha sınırlı yer buldu.
Bosna Hersek’te seçmenler 4 Ekim’de sandık başına giderek ülkenin farklı yönetim kademelerindeki temsilcilerini belirleyecek.
