Avrupa Birliği (AB), eski Yugoslavya’daki savaşlarda işlenen suçların mağdurları, hayatta kalanlar ve aileleriyle dayanışma mesajı verdi. AB, Srebrenitsa soykırımı ve diğer savaş suçlarından hüküm giyen Ratko Mladić’in ölümünün ardından yaptığı açıklamada, savaş suçlularının yüceltilmesine tepki gösterdi.
Avrupa Dış Eylem Servisi (EEAS) Sözcüsü tarafından yapılan açıklamada, 1990’lı yıllarda Batı Balkanlar’da yaşanan silahlı çatışmaların Avrupa’nın yakın tarihindeki “en karanlık dönemlerden biri” olduğu belirtildi.
Açıklamada Mladić’in savaş suçları, soykırım ve insanlığa karşı suçlardan hüküm giydiği hatırlatılarak, ömür boyu hapis cezasını çektiği sırada hayatını kaybettiği ifade edildi.
Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi tarafından 2017 yılında ömür boyu hapis cezasına çarptırılan Mladić’in cezası 2021 yılında kesinleşmişti. Mladić, Srebrenitsa’daki soykırımın yanı sıra Boşnak ve Hırvatlara yönelik zulüm, Saraybosna halkına yönelik terör ve Birleşmiş Milletler barış gücü askerlerinin rehin alınması gibi suçlardan hüküm giymişti.
EEAS, savaş suçlularının yüceltilmesi, soykırımın inkar edilmesi ve tarihin çarpıtılmasının Avrupa’nın temel değerleriyle bağdaşmadığını vurguladı.
Açıklamada, “Savaş suçlularının yüceltilmesi, soykırımın inkarı ve revizyonizm, Avrupa’nın en temel değerlerine aykırıdır ve ne AB’de ne de AB’ye aday ülkelerde yeri vardır” ifadelerine yer verildi.
AB ayrıca Batı Balkanlar’da uzlaşma ve iyi komşuluk ilişkilerinin bölgenin ortak geleceğinin inşası açısından önemini koruduğunu belirtti. Birliğin, bölge ülkelerinin uzlaşma, bölgesel istikrar ve geçmişten kaynaklanan sorunlara uluslararası hukuk doğrultusunda çözüm bulma çabalarını desteklediği kaydedildi.
Mladić’in ölümünün ardından pazartesi günü Sırbistan’ın başkenti Belgrad’da binlerce kişi cenaze töreni için bir araya geldi. Mladić için cumartesi günü Sırbistan Ordu Evi’nde de anma töreni düzenlenmişti.
Eski Sırp Cumhuriyeti Ordusu Genelkurmay Başkanı olan Mladić, 27 Ağustos’ta Lahey’deki Birleşmiş Milletler Uluslararası Ceza Mahkemeleri için Uluslararası Kalıcı Mekanizma’nın (MMKS) tutuklu biriminde hayatını kaybetmişti.
Mladić’in ölümü Bosna Hersek, Sırbistan ve uluslararası kamuoyunda çok sayıda tepkiye neden oldu. AB’nin Genişlemeden Sorumlu Komiseri Marta Kos da Mladić’in yüceltilmesinin Avrupa değerleri ve geçmişle yüzleşme süreciyle bağdaşmadığını belirterek Sırbistan’a yapması planlanan ziyaretini iptal etti.
Mladić’in cenazesi 3 Eylül’de Rotterdam-Lahey Havalimanı’nda yakınlarına teslim edilmişti.
