Bilim ve Sanat Vakfı’ndaki Balkan Tarihi Konuşmalarının 10 Ekim’de yapılan son oturumunda “Makedonya – Arnavut tarih yazıcılığı ve tarih kitaplarında Osmanlı tarihi imgesi” tartışıldı.
Üsküp Kiril ve Metodi Üniversitesi Tarih bölümü Arnavutların Manevi Miras ve Kültürel Enstitüsü Araştırmacısı Besnik Emini Makedonya – Arnavut tarih yazıcılığı ve tarih kitaplarında Osmanlı tarihi imgesi konusunu anlattı. Programa İstanbul’da eğitim gören Balkanlı öğrenciler yoğun ilgi gösterdi.
Sunumuna Makedonya’daki eğitim sistemini ve tarih eğitimini tanıtarak başlayan Emini, liselerde kullanılan tarih kitaplarının yazımını açıkladı. “Düz ve mesleki liselere sahip olan Makedonya eğitim sisteminde, tarih dersinin düz liselerde 4 yıl içerisinde verilirken mesleki liselerde ilk 2 yıl verilmekte olduğunu ancak, iki tür lisede de ilköğretim yıllarında öğrencilere öğretilen müfredatın tekrarlandığını bununda sebebinin lise eğitiminin yakın bir zamanda zorunlu olmasından kaynaklandığını” belirtti.
Besnik Emini, “ eğitimde kullanılan söz konusu kitapların 3 yıl öncesine kadar özel yayın evlerinde basılıp, kitapların yazarlarından bir tanesinin Arnavut kökenli olmasına dikkat edilmekte iken, son 3 yıldır tarih kitaplarının Milli Eğitim Bakanlığı tarafından basılıp önceki dönemde yazılmamış bir kural olan yazarlardan birinin Arnavut kökenli olmasının artık göz ardı edildiğinin” altını çizdi.
Öte yandan, “her öğrenim yılında öğretmenlerin verilmiş olan tarih kitaplarının 56 kısmından 40 kısmını anlatmalarının zorunda olduklarını ve bu 40 veya üzeri kısımların öğretmenlerin tercihlerine bırakıldığını” söyledi. Aynı zamanda öğretmenlerin konu anlatımı seçimi yaparken hangi etnik kökene ders anlattığı, hangi bölgede ders anlattığı gibi faktörlerin etkili olduğunu da sözlerine ekledi.
“Makedonya’daki tarih kitaplarında Osmanlı anlatımında genel anlamda Osmanlıya karşı kötüleme kampanyası yürütüldüğünü ifade eden Emini, bu noktada “kolonizasyon” ve “islamlaştırma” kavramlarını vurgulayarak kitap metinlerinden örneklerle” açıkladı .
Son olarak hangi tarihin gerçek tarih olduğu sorusuna değinen Emini, “aynı bir gerçek hakkında farklı görüşler olabileceğini, tarihçiler için ise gerçeğin birçok farklı bakış açısından ortaya çıkan gerçek olduğunu” söyledi.
Emin Emin – İstanbul / TİMEBALKAN
